کامپوزیتی که روز اول براق و یکدست بود، ممکن است پس از مدتی کدر، زرد یا لکه‌دار شود. این تغییر رنگ رایج‌ترین شکایت کسانی است که ونیر کامپوزیت دارند. خبر خوب این است که بخش زیادی از آن قابل پیشگیری و قابل اصلاح است. این مقاله، که بخشی از راهنمای کامل کامپوزیت دندان است، علت‌ها و راه‌حل‌ها را توضیح می‌دهد.
چرا کامپوزیت رنگ عوض می‌کند؟
کامپوزیت از رزین ساخته شده و سطح آن در مقایسه با سرامیک، کمی متخلخل‌تر است. رنگ‌های غذایی و دود به مرور در این سطح جذب می‌شوند. ساییدگی ناشی از مسواک زدن با خمیردندان ساینده یا دندان‌قروچه، سطح را زبرتر می‌کند و جذب رنگ را بیشتر می‌کند. کیفیت ماده و سخت شدن کامل آن هنگام کار هم روی میزان تغییر رنگ اثر دارد.
- نوشیدنی‌های پررنگ مثل چای، قهوه و نوشابه‌های رنگی.
- دخانیات.
- خمیردندان‌ها و پودرهای ساینده.
- پولیش ناکافی در زمان ساخت.
- بهداشت ضعیف و تجمع پلاک در لبه‌ها.
تغییر رنگ سطحی یا عمقی؟
بیشتر تغییر رنگ‌ها سطحی‌اند و با پولیش در مطب برطرف می‌شوند. اما اگر رنگ در عمق ماده نفوذ کرده باشد یا لبه کامپوزیت با دندان تیره شده باشد، ممکن است لایه سطحی برداشته و کامپوزیت جدید جایگزین شود. خط تیره در محل اتصال به دندان گاهی نشانه نفوذ مایعات یا پوسیدگی است و باید بررسی شود.
پولیش کامپوزیت چیست؟
پولیش کامپوزیت یعنی صاف و براق کردن دوباره سطح آن با ابزارها و خمیرهای مخصوص در مطب. این کار لکه‌های سطحی را برمی‌دارد و سطح را صاف‌تر می‌کند تا رنگ کمتری جذب کند. پولیش دوره‌ای کاری ساده و کم‌هزینه است که عمر ونیر کامپوزیت را به‌طور محسوسی بیشتر می‌کند. نقش پولیش در ماندگاری را در ماندگاری کامپوزیت هم توضیح داده‌ایم.
آیا بلیچینگ رنگ کامپوزیت را برمی‌گرداند؟
خیر. مواد سفیدکننده روی دندان طبیعی اثر می‌کنند، نه روی کامپوزیت. اگر پس از کامپوزیت دندان‌هایتان را بلیچ کنید، دندان‌های طبیعی روشن‌تر می‌شوند اما کامپوزیت همان رنگ می‌ماند و ناهماهنگی ایجاد می‌شود. به همین دلیل بلیچینگ باید پیش از کامپوزیت انجام شود؛ جزئیات را در بلیچینگ قبل از لمینت و کامپوزیت ببینید.
پیشگیری از تغییر رنگ
- پس از نوشیدنی‌های رنگی دهان را با آب بشویید.
- از خمیردندان غیرساینده استفاده کنید.
- دخانیات را کنار بگذارید یا کم کنید.
- پولیش و معاینه دوره‌ای را فراموش نکنید.
- اگر دندان‌قروچه دارید، محافظ شبانه بگیرید.
اگر تغییر رنگ کامپوزیت برایتان دغدغه اصلی است، شاید لمینت سرامیکی که ثبات رنگ بیشتری دارد، گزینه مناسب‌تری باشد. فهرست کامل مراقبت‌ها هم در مراقبت‌های بعد از کامپوزیت آمده است.
چه زمانی تعویض کامپوزیت بهتر از پولیش است؟
اگر پولیش دیگر براقیت را برنمی‌گرداند، رنگ کامپوزیت به‌طور محسوسی با دندان‌های کناری فرق دارد، لبه‌ها ساییده یا لب‌پر شده‌اند یا خط تیره در محل اتصال دیده می‌شود، شاید وقت تعویض لایه سطحی یا کل کامپوزیت رسیده باشد. دندانپزشک در معاینه تشخیص می‌دهد کدام راه منطقی‌تر است. تعویض به‌موقع از مشکلات بزرگ‌تری مثل پوسیدگی زیر کامپوزیت جلوگیری می‌کند.
پرسش‌های رایج
آیا کامپوزیت زرد شده را می‌توان سفید کرد؟
بلیچینگ روی کامپوزیت اثری ندارد. تغییر رنگ سطحی با پولیش و تغییر رنگ عمقی با تعویض لایه سطحی اصلاح می‌شود.
پولیش کامپوزیت درد دارد؟
پولیش کاری سطحی و بدون درد است و معمولاً بی‌حسی لازم ندارد.
کامپوزیت با کیفیت تغییر رنگ نمی‌دهد؟
کامپوزیت با کیفیت بالاتر و پولیش دقیق کمتر تغییر رنگ می‌دهد، اما هیچ کامپوزیتی کاملاً مصون نیست.
خط تیره کنار کامپوزیت چیست؟
ممکن است تغییر رنگ لبه یا نشانه نفوذ مایعات یا پوسیدگی باشد و باید توسط دندانپزشک بررسی شود.
جمع‌بندی
تغییر رنگ کامپوزیت طبیعی است اما قابل کنترل است. رنگ‌های غذایی، دخانیات، مواد ساینده و پولیش ناکافی عامل‌های اصلی‌اند. پولیش دوره‌ای، بهداشت درست و انجام بلیچینگ پیش از کامپوزیت، کلید حفظ رنگ و براقیت آن است.